Deniz Bilimleri, deniz ve kıyı ekosistemlerini baÅŸta biyolojik, kimyasal, fiziksel ve jeolojik temelde açıklayarak oÅŸinografik olayların anlaşılması ve anlatılması araÅŸtıran bilim dalıdır. Ayrıca, Deniz Bilimleri, denizel ortamların anlaşılabilmesi için birçok bilim dalının beraber çalışma olanağı bulduÄŸu çok disiplinli araÅŸtırmalara olanak saÄŸlayan bilim dalıdır. Genel olarak “OÅŸinografi” olarak tanımlanan bu çok disiplinli alan iki temel alt alan olarak deÄŸerlendirilebilir. Temel bilimleri içeren araÅŸtırmalar “Deniz Bilimleri” alt baÅŸlığı altında incelenirken, deniz ortamı ile ilgili açık deniz platformları, ölçüm teknolojileri, deniz altı insansız ölçüm ve örnekleme ekipmanları ve ileri teknolojilerin deniz bilimlerinde kullanım alanlarının geliÅŸtirilmesi “Deniz Teknolojisi”nin konuları arasında yer almaktadır.

Ülkemizde bazı üniversite programlarında su ürünleri ve yetiÅŸtiriciliÄŸi ile aynı baÅŸlık altında yürütülen Deniz Bilimleri ve Teknolojisi çalışmaları, bazı üniversitelerde ise farklı yapılanma ile ele alınmaktadır. Kapsamının su olması sebebiyle beraber deÄŸerlendirilen bu iki bilim dalı aslında içerik ve etki açısından oldukça farklı alanlarda bilim üretmektedir. Deniz; canlı ve cansız kaynaklarının beraber ele alınması, anlaşılması, optimum fayda saÄŸlanması ve sürdürülebilir olabilmesi için zorunludur.

Karasal ekosistemler binlerce yıldır insanoÄŸlunun üretim ve ilgi alanında olmasına raÄŸmen deniz ekosistemlerinin anlaşılabilmesi için öncelikle temel bilimlerin anlaşılması ve üzerine deniz bilimleri ile ilgili bilgilerle donatılması, oÅŸinografi biliminin geliÅŸmesi için zorunludur.  Deniz, baÅŸlı başına baÅŸka bir dünya olması sebebiyle karasal çalışmalardaki doÄŸrular bazı durumlarda deniz ortamında geçerliliÄŸini kaybedebilir. Bu nedenle deniz ile ilgili çalışmalar mutlaka deniz bilimlerinde uzman kiÅŸilerin öÄŸretileri ve rehberliÄŸinde yapılmalıdır.  Denizlere, denizel kaynaklara ve denizin dünyamızın devamlılığındaki kritik rolü sebebiyle deniz çalışmaları gün geçtikçe çok daha önem kazanmakta ve teknolojinin izin verdiÄŸi miktarda denizlerin yüzeyden en derin kısmına kadar ve su kolonundan derin deniz tabanına kadar tüm alanların incelenerek araÅŸtırılıp sırrının çözülmesi geleceÄŸe ışık tutacaktır.

Ülkemiz etrafındaki denizlerin ekonomik ve ekolojik olarak sürdürülebilirliÄŸini saÄŸlamak için güncel teknoloji ve bilgi birikimiyle sürekli izlenmesi gerekmektedir. Son dönemlerde yaÅŸanan müsilaj (deniz salyası) krizinin bu kadar kısa sürede eylem planına dönüÅŸtürülmesinin temelinde, Marmara Denizi’nde yapılmış uzun süreli çalışmalardan elde edilen sonuçların karar vericiler tarafından sonuç odaklı deÄŸerlendirilmesiyle baÅŸarılmıştır. Deniz çalışmaları uzun soluklu çalışmalar olup insan gücünün yetiÅŸtirilmesi de aynı derecede uzun zaman almaktadır. Bu nedenle akademik olarak yeterli insan gücünün yetiÅŸtirilmesi bizim gibi kıyı illerde kurulan ve altyapısı deniz bilimleri çalışmasına uygun olan üniversitelerin bir nevi sorumluluÄŸu olmaktadır. Çok disiplinli çalışmalarla anlamlı ve sürdürülebilir sonuçlar elde edilebilen deniz bilimleri için ihtiyaç duyulan ve var olan insan gücü oldukça azdır. Bu ihtiyaç ve gereklilik 2 Ekim 2014 tarihli Resmî Gazetede (Karar sayısı 2014/6798) yayınlanarak kabul edilen “Türkiye Ulusal Deniz AraÅŸtırma Stratejisi Belgesi’nde de (Madde 5, a. Bendi; “Bilimsel ve Teknik Personel durumu”) açıkça ifade edilmiÅŸtir.  KTU Deniz Bilimleri ve Teknolojisi MühendisliÄŸi Bölümü bu açığın kapatılmasında rol alacaktır.

Teknolojik geliÅŸmeler deniz ve okyanuslardaki çalışmaların da daha kapsamlı hale gelmesine olanak saÄŸlamaktadır. Deniz ekosistemlerinin tanımlaması, doÄŸal kaynakların sürdürülebilir kullanımı için deniz araÅŸtırmaları çok disiplinli olarak yürütülmek zorundadır.

Deniz Bilimleri ve Deniz Teknolojisi MühendisliÄŸi Bölümü henüz lisans eÄŸitimine baÅŸlamamıştır. Ancak yüksek lisans programı ile akademisyen yetiÅŸtirmeye baÅŸlamıştır. Bölümün amacı deniz bilimleri ve deniz teknolojisinde konusunda uzman akademisyenler ile deniz bilimleri ve teknolojisinin tüm dallarında kalifiye lisans mezunları yetiÅŸtirmektir. Deniz Bilimleri ve Teknolojisi çalışmalarının temel amacı, denizlerin korunması ve sürdürülebilirliÄŸinin saÄŸlanması için bilgi üretmektir. Bunun için çok disiplinli bir bakış açısı artık zorunlu hale gelmiÅŸtir.

Deniz ve OÅŸinografi çalışmaları oldukça zor ÅŸartlarda yapılan ve pahalı çalışmalardır. Deniz araÅŸtırmaları ancak uzun izleme programları ile anlamlı hale gelir ve üretilen bilgilerden ulusal stratejiler üretilebilir. Son dönemlerde AB’ye uyum süreci ve diÄŸer uluslararası anlaÅŸmalara olan sorumluluÄŸumuz nedeniyle kapsamlı izleme çalışmalarıyla artık ülke denizlerinde temel verilen üretilmeye baÅŸlanmış ve bu veriler üzerinden ilgili bakanlıklar strateji üretmeye baÅŸlamıştır. Bilimsel veriler ışığında hazırlanan kanun ve yönetmelikler çok daha etkili ve amaca yönelik olarak uygulamaya konmuÅŸtur.

Açılması önerilen Karadeniz Teknik Üniversitesi Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Enstitüsü, “Deniz Bilimleri ve Teknolojisi MühendisliÄŸi Anabilim Dalı” Tezli Yüksek Lisans Programı, Biyolojik OÅŸinografi, Kimyasal OÅŸinografi, Fiziksel OÅŸinografi, Jeolojik OÅŸinografi, Deniz Bilimleri ve Teknolojisi ile ilgili bilim dallarını içermektedir.